Litmium

İçerik · ne / ne işe yarar / nasıl

Azelaik asit (azelaic acid) ne işe yarar?

Azelaik asit, tahıllarda da bulunan doymuş bir dikarboksilik asittir (nonandioik asit); INCI adı Azelaic Acid. Melanin üretimindeki tirozinaz enzimini baskılaması, antiinflamatuvar etkisi ve Cutibacterium acnes üzerine antibakteriyel etkisi literatürde tanımlanmıştır. Kozmetik formlar düşük konsantrasyonludur; %15-20'lik yüksek dozlar reçeteyle kullanılır. Derde özel tedavi kozmetik kapsamı dışındadır; hekiminize danışın.

Litmium kataloğunda (11375 ürün) Azelaik asit içeren ürün sayısı: 77. Bunların 55 tanesinde içerik, INCI sırasına göre %1 çizgisinin üstünde görünüyor.

Kayıtlı işlevleri: sivilce karşıtı · pH dengeleyici · yatıştırıcı

İlgili cilt ihtiyacı: Akne

Bu içeriğin yer aldığı rutin: Akneye eğilimli cilt için sabah-akşam rutini nasıl kurulur? →

Azelaik asit nedir?

Azelaik asit, dokuz karbonlu doymuş bir dikarboksilik asittir (nonandioik asit). Buğday, çavdar ve arpa gibi tahıllarda doğal olarak bulunur ve ciltte Malassezia mayası tarafından da üretilir. INCI adı 'Azelaic Acid' olup EU CosIng kataloğunda kayıtlıdır. Kozmetik düşük-yüzde formları ile %15-20'lik reçeteli dermatolojik formlar aynı ürün değildir; etken madde aynı kimyasal olsa da doz farklıdır.

Tanımlı etki mekanizması

Azelaik asidin etki yolakları literatürde tanımlıdır: melanin üretiminde görev alan tirozinaz enzimini baskılar; reaktif oksijen türlerini süpürerek antiinflamatuvar etki gösterir; akneyle ilişkilendirilen Cutibacterium acnes (eski adıyla Propionibacterium acnes) bakterisine karşı antibakteriyeldir ve folikül keratinizasyonunu düzenleyici etkisi araştırılmıştır. Bu mekanizmalar nedeniyle ton eşitsizliği, kızarıklık-eğilimli cilt ve gözenek tıkanıklığı bağlamında çalışılmıştır.

Kozmetik mi, reçeteli mi?

Aradaki ayrım fiyat değil, doz ve mevzuat farkıdır. Reçeteli dermatolojik formlar tipik olarak %15 jel ve %20 krem konsantrasyonundadır. Kozmetik ürünler ise daha düşük yüzdelerde ya da potasyum azeloil diglisinat gibi türevler halinde formüle edilir. Yüksek-doz reçeteli formların endikasyonu ve takibi hekim değerlendirmesine bağlıdır.

Yaygın yanılgı: 'cildi beyazlatır' mı?

Azelaik asit bir ağartıcı (beyazlatıcı) değildir. Etkisi seçicidir; özellikle aşırı aktif melanositlerde melanin sentezini azalttığı tanımlanmıştır, sağlıklı ve normal pigmentli cildi soldurduğuna dair bir kanıt yoktur. Benzer biçimde 'kozmetik form reçeteliyle birebir aynıdır' ifadesi de doğru değildir: konsantrasyon ve form farkı gerçektir.

Katalog verisi — Azelaik asit

Kaç üründe var?
11375 ürünlük katalogda 77 üründe (%1) görünüyor; bunların 55 tanesinde (%71) tahmini %1 çizgisinin üstünde.
Listede tipik yeri
İçerik listesinde tipik (medyan) konumu 9. sıra — sıra, eklenme miktarının kabaca bir izidir.
En çok hangi kategoride?
Serum / bakım (28) · Nemlendirici (12) · Güneş koruyucu (9)
En sık birlikte göründüğü içerikler
Niacinamide (38 ürün) · Sodium Hyaluronate (25 ürün) · Pentylene Glycol (24 ürün) · Tocopheryl Acetate (20 ürün) · Salicylic Acid (20 ürün)

Bu sayılar Litmium kataloğundan hesaplanır ve veri güncellemesiyle değişir — Litmium hesaplamasıdır, pazar geneli iddiası değildir.

Sık sorulanlar

Azelaik asit lekelenmeyi açar mı?

Tirozinaz enzimini baskılayarak melanin sentezini azalttığı tanımlanmıştır; hiperpigmentasyon araştırmalarının dayanağı budur. Belirli bir lekede sonuç ise nedene, konsantrasyona ve süreye bağlıdır; teşhis ve tedavi hekime aittir.

Kozmetik azelaik asit reçeteliyle aynı mı?

Hayır. Reçeteli formlar tipik olarak %15-20 konsantrasyondadır; kozmetik formlar daha düşük yüzdede ya da azeloil türevleri biçimindedir. Etken madde aynı kimyasal olsa da doz ve kullanım çerçevesi farklıdır.

Niacinamide ile birlikte kullanılabilir mi?

İkisi formülasyonlarda sık birlikte yer alır ve kimyasal olarak uyumludur. Güçlü asitler veya retinoidlerle aynı anda kullanım bazı ciltlerde tahriş eşiğini düşürebilir; bu bireysel tolerans meselesidir.

Ürün tipine göre

Azelaik asit serum (16) · Azelaik asit krem (16) · Azelaik asit temizleyici (7) · Azelaik asit güneş kremi (9)

Birlikte kullanım

Azelaik asit ve retinol birlikte kullanılır mı?

Katalogda bu içeriği taşıyan ürünler

Ducray · Serum / bakım
Filorga · Serum / bakım
Filorga · Temizleyici
Svr · Serum / bakım
Bioderma · Güneş koruyucu
Bioderma · Serum / bakım

Sonraki okuma

Kaynaklar

Genel bilgi amaçlıdır; tıbbi tavsiye değildir. Etki kişiye, forma ve konsantrasyona göre değişir. Son güncelleme: 2026-06-14